آزمایش HbA1c چیست و چه تفاوتی با قند ناشتا دارد؟

HbA1c درصد هموگلوبینی را می‌سنجد که گلوکز به آن متصل شده است. چون گلبول قرمز عمر چندماهه دارد، این نتیجه تصویری از وضعیت متوسط قند خون گذشته می‌دهد. پزشک از آن برای غربالگری، تشخیص در شرایط مناسب یا پایش دیابت استفاده می‌کند.

این آزمایش چه مواردی را بررسی می‌کند؟

• HbA1c معمولاً به‌صورت درصد گزارش می‌شود.
• FBS مقدار قند را در یک لحظه پس از ناشتایی نشان می‌دهد.
• اندازه‌گیری نوک انگشت در خانه برای پایش روزانه است و با روش آزمایشگاهی یکسان نیست.

چرا پزشک آن را درخواست می‌کند؟

پزشک ممکن است در افراد با عوامل خطر یا علائم، و برای ارزیابی روند کنترل قند در مبتلایان به دیابت HbA1c درخواست کند. تعیین هدف HbA1c برای هر فرد به سن، بیماری‌ها و شرایط درمان بستگی دارد.

نتیجه بالا یا پایین چه معنایی دارد؟

بعضی اختلالات گلبول قرمز، کم‌خونی، بیماری کلیه و بارداری ممکن است بر قابل‌اتکابودن HbA1c اثر بگذارند. بنابراین یک عدد همیشه نشان‌دهنده وضعیت واقعی قند نیست و گاهی پزشک روش دیگری را انتخاب می‌کند.

پرسش‌هایی که بهتر است از پزشک بپرسید

• آیا شرایط من بر دقت HbA1c تأثیر می‌گذارد؟
• هدف فردی و زمان تکرار آزمایش برای من چیست؟
• اگر با اندازه‌گیری‌های خانگی متفاوت است چه کنیم؟

پرسش‌های رایج

آیا HbA1c نوسان قند بعد از هر وعده را نشان می‌دهد؟

خیر، میانگین تقریبی را نمایش می‌دهد و نوسان‌های کوتاه‌مدت ممکن است در آن پنهان بمانند.

آیا برای تشخیص دیابت بارداری استفاده می‌شود؟

HbA1c به‌تنهایی آزمون استاندارد تشخیص دیابت بارداری نیست؛ پزشک از روش مناسب استفاده می‌کند.

محدوده مرجع، واحد اندازه‌گیری، روش انجام و وضعیت فرد در تفسیر اهمیت دارد. برای آشنایی با این نکات راهنمای خواندن برگه آزمایش را بخوانید.